//

Hội An – Điểm đến sáng tạo: Nơi các giá trị thủ công và nghệ thuật dân gian được du khách đón nhận

Thứ sáu - 03/04/2026 14:08

Hoạt động trình diễn điêu khắc gỗ và biểu diễn nghệ thuật dân gian tại Khu phố cổ Hội An không đơn thuần là một sản phẩm du lịch trải nghiệm mà còn là biểu hiện sinh động của quá trình “tái ngữ cảnh hóa” di sản văn hóa phi vật thể trong đời sống đương đại. Trong không gian di sản, nơi các lớp trầm tích lịch sử – văn hóa được bảo tồn tương đối nguyên vẹn thì những hoạt động thực hành thủ công và nghệ thuật dân gian đã vượt ra khỏi vai trò minh họa hay trưng bày tĩnh tại để trở thành các hoạt động sáng tạo mang tính tương tác, gắn kết chặt chẽ với cộng đồng cư dân địa phương cũng như công chúng thưởng thức.

Đáng chú ý, mô hình này phản ánh rõ nét định hướng phát huy giá trị di sản theo tinh thần mạng lưới các thành phố sáng tạo của UNESCO, nơi Hội An được công nhận ở lĩnh vực thủ công và nghệ thuật dân gian. Tại đây, các giá trị không còn bị “bảo tàng hóa” như những ký ức cố định mà được tái sinh thông qua các thực hành sống – nơi nghệ nhân vừa là chủ thể sáng tạo, vừa là người truyền dẫn tri thức văn hóa qua tương tác trực tiếp với công chúng. Từ đó, có thể thấy rằng các hoạt động trình diễn này không chỉ góp phần đa dạng hóa sản phẩm du lịch mà còn mở ra một không gian văn hóa động, trong đó di sản được tiếp biến, thích nghi và lan tỏa trong bối cảnh toàn cầu hóa, đồng thời củng cố vai trò của cộng đồng trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống một cách bền vững.

 Trọng tâm của hoạt động là giới thiệu nghề điêu khắc gỗ – một trong những ngành thủ công lâu đời, phản ánh trình độ thẩm mỹ, kỹ thuật và tư duy biểu đạt của cư dân xứ Quảng. Việc các nghệ nhân trực tiếp trình diễn quy trình chế tác không chỉ giúp du khách nhận diện rõ hơn giá trị lao động thủ công mà còn góp phần khẳng định vai trò của con người – chủ thể sáng tạo – trong việc bảo tồn di sản. Mỗi sản phẩm hoàn thiện không đơn thuần là vật phẩm lưu niệm mà là kết tinh của tri thức bản địa, của ký ức văn hóa và sự tiếp nối liên thế hệ. Song hành với đó, các loại hình nghệ thuật dân gian như bài chòi, tuồng, múa tứ linh, hòa tấu nhạc cụ dân tộc… được biểu diễn phục vụ cho du khách đến tham quan Hội An, tạo nên sự tương tác tự nhiên giữa nghệ sĩ và công chúng. Đây chính là cách bảo tồn các giá trị di sản phi vật thể, đưa nghệ thuật dân gian thoát khỏi nguy cơ mai một khi không còn môi trường diễn xướng nguyên bản. Việc tái hiện các thực hành văn hóa trong bối cảnh du lịch không làm giảm giá trị nguyên gốc mà ngược lại, đã và đang góp phần mở rộng không gian sống cho di sản.

Từ những hoạt động cụ thể, có thể thấy rằng việc phát huy giá trị thủ công và nghệ thuật dân gian không chỉ dừng lại ở bảo tồn mà còn mở ra hướng đi mới cho phát triển du lịch văn hóa chất lượng cao – nơi du khách không chỉ “xem” mà thực sự “hiểu” và “cảm” di sản, góp phần xây dựng bản sắc địa phương trong dòng chảy toàn cầu hóa, đồng thời hướng tới một mô hình du lịch văn hóa bền vững, có chiều sâu tri thức và giàu tính nhân văn.


 

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật